Tuesday, July 22, 2014

“ኦርቶዶክስን መሳደብ ማለት እናቴን እንደመሳደብ እቆጥረዋለሁ” አርቲስት ጥላሁን ጉግሳ


(አንድ አድርገን ሐምሌ 15 2006 ዓ.ም)፡- ከዓመታት በፊት በተሰራ አንድ ድራማ ላይ የኦርቶዶክስ ተዋሕዶ እምነትን ፤ የእምነቱን አባቶችና ፤ ቤተ ክርስቲያኒቱ ያከበረቻቸው ጻድቃን ሰማዕታት ላይ የሚሳለቅ ድራማ በመስራት ለሕዝብ አቅርቧል በማለት ስሙ የሚነሳው የፕሮቴስታንት እምነት ተከታይ የሆነው አርቲስት ጥላሁን ጉግሳ እና ድራማው ላይ የተሳተፉ የሙያ ባልደረቦቹ በምዕመናን ዘንድ በተፈቀደ መድረክ ቤተክርስቲያኒቱን የማይመጥን ፤ ከስድብ ባለፈም አባቶች ላይ የሚያላግጥ ድራማ ነው በማለት ሰዎች ቅሬታቸውን ሲያሰሙ እንደነበር ይታወቃል፡፡(የድራማውን አንዱን ክፍል ይመልከቱ )፡

ይህን በተመለከተ ከሎሚ መጽሔት ጋር አርቲስቱ ቃለ ምልልስ ሰጥቶ ነበር፡፡ ቃለ ምልልሱን እነኾ…..

ሎሚ ፡- የሙያህ አድናቂዎችህና አፍቃሪዎችህ እንዳሉ ሁሉ አንዳንዶች ደግሞ ቅሬታ ያላቸው አሉ..
ጥላሁን ፡- ቅሬታ ስትል ምን ማለትህ ነው? ከሙያህ ጋር በተገናኝ ነው ወይስ በግል ? አልገባኝም

ሎሚ፡- ቅሬታ አቅራቢዎቹ አንድ ድራማ ላይ ስለ ኦርቶዶክስ አባቶች የማይገባ ንግግር ተናግረሃል በሚል ነው፡፡
ጥላሁን፡- ይህ የተባለው ድራማ የተሰራው በ1993 ዓ.ም ነው፡፡ ይሁንና ከ13  ዓመት በፊት ቢሆን በማንም ላይ ያልተገባ ንግግር መናገር አለብኝ ብዬ በጭራሽ አላምንም፡፡ አልተናገርኩምም፡፡
ሎሚ፡- እንደውም ‹‹ የኦርቶዶክስ አባቶች ገዳዳ ነገር ይዘው ትውልዱን አንጋደዱት›› ብለሀል ነው የተባለው፡፡
ጥላሁን ፡- ፈጽሞ ስህተት ነው፡፡ ኦርቶዶክስ ተዋህዶ ቀደምትና ከክርስቶስ ልደት ጀምሮ ኢትዮጵያ እንደ ትውልድ ጠብቃ ያስረከበችን ሃይማኖት ናት፡፡ እኔም ሆንኩኝ ሌሎቻችን የተገኝነው ከኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ነው፡፡ በአጠቃላይ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ የታሪካችን ፤ የባሕላችን ፤ የማንነታችን  መነሻ መሰረት ነው፡፡ እኔም ራሴን ከዛፍ ላይ የተሸመጠጥኩ  ሳይሆን ከኦርቶዶክስ ተዋሕዶ እምነት የተገኝሁ ነኝ፡፡ ለእኔ ኦርቶዶክስን መሳደብ ማለት ወልዳ ያሳደገችኝን እናት እንደመሳደብ ያህል እቆጥረዋለሁ ፤ ሰው እናቱን ይሳደባል? በጭራሽ…
ሎሚ ፡- ታዲህ ይህ ነገር ከየት መጣ ?
ጥላሁን ፡- የዛሬ 13 ዓመት የተሰራን ድራማ አንስተው ልክ ዛሬ እንደሆነ በማስመሰል ፤ በጭራሽ ያላልኩትን ‹‹አለ›› እያሉ… እኔን ከሕዝቡ ጋር ለማጋጨትና ስሜን ለማጥፋት የሚሞክሩ ጥቂት ሰዎች ያቀነባበሩት ተንኮል ነው፡፡ እነዚህ ግለሰቦች የተለየ ፍላጎትና አላማ ያላቸው ናቸው፡፡ .. ያም ሆኖ የኦርቶዶክስ አባቶችና ሊቃውንቶቹ ይህንን ድራማ አይተው “ይህን የሚመስል ነገር አለው” ካሉኝ ለመታረምና በይፋ ይቅርታ ለመጠቅ ዝግጁ ነኝ፡፡
ሎሚ ፡- ድራማው ላይ እኮ ‹‹ትውልዱን ያጋደድነው እኛ ነን›› ብለሃል፡፡

ጥላሁን ፡- ያ ማለት በድራማው በተፈጠረው ታሪክ ላይ ሁለት ውጭ ያሉ አባቶች ሲነጋገሩ ትውልዱን አንጋደድነው ብለው ስለ ራሳቸው አባትነት ነው እንጂ የሚናገሩት  ፈጽሞ የኦርቶዶክስ አባቶች አይልም፡፡ ሰው ያላለውን አለ በማለት ነገር እየሰነጠቁ በውሸት መክሰስና ስም ማጥፋት እግዚአብሔም የሚወደው ነገር አይደለም፡፡ ደግሞም ኢትዮጵያ የሃይማኖት እኩልነት ያለባትና ሃይማኖቶች ተቻችለው የሚኖሩባት ሀገር ናት፡፡ ሃይማኖት የግል ነው፡፡ አገር የጋራ ነው እንደሚባለው ፤ ሰው የፈለገውን ሃይማኖት የመከተል መብት አለው ፡፡ ይህ ሲሆን የሌላውን እምነት ማክበር ግድ ነው፡፡ እኔ ግን በግሌ ክርስቲያን ክርስቲያን ነው ብዬ ነው የማምነው፡፡

አርቲስት ጥላሁን  : ቆም ብለህ ተመልክ ቤተ ክርስቲያን ይቅርታ ጠይቅ 

አዎን እዚች ሀገር ውስጥ ማንም የፈለገውን ሃይማኖት የመከተል መብት አለው፡፡ በድንጋይም ፤ በውሃም ሆነ ኦና በሚያድር የቆርቆሮ አዳራሽም አምልኮትን መፈጸም ይቻላል ፤ እዚች ሀገር ማምለክ ብቻ ሳይሆን ምንንም አለማምለክም መብት ነው፡፡ ከዚህ በተጨማሪም ሕጋዊ ፍቃድ በሌለው አኳሃን መንገድ ላይ ‹‹ወንድሜ አንዴ ላናግር..›› እያሉ የሃይማኖት አስተምኸሯቸውን ማሕበረሰቡ ላይ የሚጭኑበት ሀገር ላይ ነው የምንገኝው፡፡ የሃይማኖት እኩልነትን የሚደነግገው ሕገ መንግስት መሰረትም ከ180 በላይ በክርስትና ስም ብቻ የሃይማኖት ተቋማት የተቋቋሙበት ሀገር ላይ ነው የምንገኝው፡፡ ይህ ሁሉ ሆኖ ሳለ ቀደምት የታሪክ ፤ የትውፊት እና የእምነት መሰረት ለሀገሪቷ አንድነት ደከመኝ ሰለቸኝ ሳትል የባሕር በሯን ከድንበሯ ሳትለይ ሀገሪቱ ሀገር እንድትሆን ያደረገች ፤ በስድስተኛው ክፍለ ዘመን ከአረብ ሀገር ተሰደው የመጡ የእስልምና እምነት ተከታዮችን ተቀብላ ያስተናገደች ለዛሬ ማንነታቸው መሰረት የጣለች ቀደምት የመጀመሪያ የሆነች የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያንም የምትገኝበት ሀገር ነው የምንገኝው፡፡ ስለዚህ ብዙ ብሔር ፤ ብዙ ቋንቋ ፤ ብዙ ሃይማኖት እያስተናገደች ባለች ሀገር በሕዝቦችና በእምነቶች መካከል ለሚኖር ሰላም መሰረቱ በእምነቶች መካከል የሚፈጠር የእርስ በእርስ መልካም ግንኙነትና ፤ የመከባበር ባሕል ነው፡፡

ይህ እንዲህ ሆኖ ሳለ አርቲስት ጥላሁን የዛሬ 13 ዓመት የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተክርስቲያን ለስርዓተ አምልኮ የምትጠቀምባቸው ከመጽሐፍ ቅዱስ ያላፈነገጡ ገድላትንና ድርሳናትን ተረተረት ከማለት በተጨማሪ ‹‹ያለ ብልሀት የተፈጠረ ተረት›› በማለት በመጻሕፍቱ ላይ ተሳልቋል፡፡ ቤተ ክርስቲያኒቱ በሰሩት ሥራ መዝና የሰማዕትነትና የጻድቅነትን ስም በመስጠት በስማቸው ታቦታትን የቀረፀችላቸው ለመንበረ ፕትርክና መጠሪያ ያደረገቻቸውን ቀደምት አባቶቻችንን ጻድቃን ሰማዕታት ላይ አፍ አውጥቶ በአሽሙር ከመዝለፍና ከመናገር በተጨማሪ ክብራቸውን በማሕበረሰቡ ዘንድ ዝቅ የሚያደርግ ድራማ ሰርቷል፡፡

ይህ ሰው ይህን ብቻ አይደለም ያደረገው ለሰሚው የማይመች ቃላትንም በጎልማሳነት ዘመኑ ተናግሮ ከእምነቱ ተከታይ ወጣቶች ጋር በግልጽ ተጋጭቷል፡፡ ይህን ሁሉ አድርጎ ካበቃ በኋላ ዛሬ ላይ በሰከነ በሚመስል እድሜው የሰራውን ሥራ ይቅርታ በማለት ቤተ ክርስቲያኒቱን በሚጠይቅበት ሰዓት በፍጹም አልሰራሁም ፤ አላደረኩም ብሎ አይኔን ግንባር ያድርገው ማለቱ እጅግ ያሳዝናል፡፡

አንድ የድራማ ስክሪፕት ሲጻፍ የማሕበረሰቡን መልካም እሴት እንዳይንድ ፤ የሰዎችን የሃይማኖት አመለካከት እና እምነት ላይ  ዝቅ እንዳያደርግ ፤ የሀገሪቱን መልካም ገጽታ እንዳያበላች ፤ በብሔር ብሔረሰቦች መካከል ቂም እንዳያስቋጥር በጠቅላላ ሃይማኖታዊ ፤ ባሕላዊ ፤ ማሕበረሰባዊ እና ሀገራዊ ጉዳዮችን እንዳያንቋሽሽ ተደርጎ ነው ለሕዝብ መቅረብ ያለበት፡፡ አርቲስት ጥላሁን ጉግሳ በጊዜው ያደረገው ነገር ግን ተደማጭነቱን ብቻ ተገን በማድረግ ዛሬም ‹‹አላደረኩም እንዲህ ለማለት ፈልጌ አይደለም›› ብሎ ሸምጥጦ በመካድ  የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶን እምነት ፤ ትውፊት ፤ ስርዓተ አምልኮ መፈጸሚያ መጻሕፍትን ፤ ጻድቃን ሰማዕታት ላይ ተሳልቋል፡፡

አርቲስቱ ‹‹በጭራሽ ያላልኩትን ‹‹አለ›› እያሉ… እኔን ከሕዝቡ ጋር ለማጋጨትና ስሜን ለማጥፋት የሚሞክሩ ጥቂት ሰዎች ያቀነባበሩት ተንኮል ነው፡፡ እነዚህ ግለሰቦች የተለየ ፍላጎትና አላማ ያላቸው ናቸው፡፡›› ብሏል፡፡ ቤተ ክርስቲያን በዚህ ሰው አማካኝነት ክብሯ ተነክቷል ያሉ ምዕመናን ከሺህ በላይ አርቲስት በሚገኝበት ሀገር የተለየ አላማ እና ፍላጎት እንዴት በአንድ አርቲስት ላይ ብቻ ይኖራቸዋል? ሰው ስሙ የሚጠፋው በስራው ነው ፤ ስሙንም አስከብሮ የሚቆየው በስራው ነው ፤ በአንድ ለሊት የሚገነባ ስም እንደማይኖር ሁላ በአንድ ለሊትም የሚጠፋ ስም አይኖርም፡፡ አርቲስት ጥላሁን አሁንም ሰዓቱ አልረፈደም የሰራሃቸውን ስህተቶች ቆም ብለህ ተመልክተህ ቤተ ክርስቲያንን ይቅርታ ጠይቅ ፤ የቤተክርስቲያን የየቅርታ በር መቼም አይዘጋም፡፡


 (ወደፊት ሙሉውን ድራማ ፖስት የምናደርገው ይሆናል)

Monday, July 21, 2014

ወላይታ ፡ የፓትርያርክ ብፁዕ ወቅዱስ አቡነ ተክለ ሃይማኖት መገኛ


(አንድ አድርገን ነሐሴ 15 2006 ዓ.ም )፡-  ዳግማዊ ምኒልክ (ሕዝቡ በፍቅር እምዬ ይላቸው ነበር) ኅዳር ፳፯ቀን ፲፰፻፹፰(1888).. ወላይታ ከጦና ዋና ከተማ ደልቦ ደረሱ፡፡ እዚኽ የመገኘታቸው ምስጢር የወላይታው ንጉሥ ጦናአልገብርም› ብሎ በመሸፈቱ እሱን ለማረም ነበር፡፡ “…አገር ከጠፋ በኋላ ሲያቀኑት ያስቸግራል፡፡ ገንዘብም በግድ ካልሆነ በቀር በፈቃድ የሰጡት አያልቅም፡፡ አገርህን አታጥፋ፡፡ግብርህን ይዘኽ ግባ፡፡ ብለው በሽምግልና ቢሞክሩም መልሱ እምቢታ በመሆኑ አጤ ምኒልክ ዳሞት ተራራ ላይ ያሰፈሩትን ጦራቸውን አዘው በአንድ ጊዜ ወላይታን አስጨነቋት ፣ ንጉሥ ጦናም ቆስለው ተማረኩ፡፡የሚገርመው ግን መፍቀሬ ሰብዕ እና የዲፕሎማሲ ሰው የሆኑት አጤ ምኒልክአይ ወንድሜን እንዲያው በከንቱ ሕዝብ አስጨረስክብለው የንጉሥ ጦና ቁስል እንዲታጠብና እንዲታከም ካስደረጉ በኋላ የተማረከው የባላገሩ ከብት እንዲመለስ አድርገው ፣ ንጉሥ ጦና እስኪያገግሙ በእግዚአብሔር ቸርነትና ብርቱ በሆነው ተጋድሎአቸው የረቱት ጠብቀው የወላይታን ሕዝብ ሰብስበው “…እንግዲህ ወዲህ የሚያስተዳድርህ ልጄ ወዳጄ ጦና ነውና ተገዛለት፡፡ አውቆ ሳይሆን ሳያውቅ እኔን የበደለ መስሎት ሰው አስጨረሰ እንጂ ከድሮም ከአያቶቻችን ቂም የለንምና መልሼ እሱን ሾሜልሃለው፡፡እንግዲህ ወዲህ ብታምጽ በራስህ ዕወቅ፡፡ ግብሬን አግባ፡፡…” የሚል አዋጅ አስነግረው የወጉዋቸውን ጦናን ሾመው ጥር ፲፩ ቀን አዲስ አበባ ገቡ፡፡(አጤ ምኒልክ መጽሐፍ በጳውሎስ ኞኞ)

Sunday, July 20, 2014

ምንፍቅናን በ‹‹ምክር›› ወይስ በ‹‹ንስሐ›› ?

(አንድ አድርገን ሐምሌ 13 2006 ዓ.ም)፡- በደብረ ብርሃን ቅድስት ሥላሴ ቤተክርስያን አስተዳዳሪ “መልአከ ብርሃናት አባ” ማርቆስ ብርሃኑ ከምዕመኑ እና ከማኅበረ ካህናት በተነሳባቸው አስተዳደራዊ እና  ሃይማኖታዊ ህጸጽ ጥያቄ የሰሜን ሸዋ ሀገረ ስብከትአስፈላጊውን ማጣራት ካደረገ በኋላ በ28/02/06  ዓ.ም አባ ማርቆስን ከአስተዳዳሪነት ሥራቸውን ከደመወዝ ጋር ማገዱ ይታወቃል ፡፡ ጉዳዩም በመንበረ ፓትያርክ ጠቅላይ ጽ/ቤት እንዲታይ መወሰኑ ይታወቃል…


መንበረ ፓትርያርክ ጽ/ቤት የሰጠው ውሳኔ እንደሚቀጥለው አቅርበነዋል

“መልአከ ብርሃናት አባ” ማርቆስ ብርሃኑ ከምዕመኑ እና ከማኅበረ ካህናት የተከሰሱባቸው ዋና ዋና ነጥቦች
  • ‹‹አማላጅነት የጌታ ተግባር ነው፤ ኢየሱስ አማላጃችን ነው እሱ ሁሉን ፈጽሞልናል›› ብለው መስበካቸውን
  • ‹‹ማርያምን ስሰብክላችሁ ደስ ይላችኋል ፤ ስለ ኢየሱስ ግን ይከፋቸዋል ፤ ማርያም እኮ ከእግዲህ ዋጋ የላትም›› ብለው ማስተማራቸውን
  • ተአምረ ማርያም ፤ ድርሳናት ፤ ገድላት በጸበል ቤት እንዳይነበቡ ማገዳቸውን በርካታ ምዕመናንና ሊቃውንተ ቤተክርስቲያና በምስክርነት ቆመው መስክረውባቸዋል፡፡

Friday, July 18, 2014

ቋሚ ሲኖዶስ ለፓትርያርኩ ከፍተኛ ማስጠንቀቂያ ሰጠ




  • አስቸኳይ የቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ ለመጥራት ታቅዶ ነበር፡፡
  • ፓትርያርኩ በአ/አበባ የአድባራት አለቆች ዝውውት ስሕተት መፈጸማቸውን አምነዋል፡፡
  • ‹‹የቤተክርስቲያንን ሥራ ይጎዳል በሚል እንጂ ተመራጩ ነገር ከእሳቸው ጋር(ፓትርያርኩ) ጋር መሥራት ማቆም ነበር፡፡›› የቋሚ ሲኖዶስ አባል የተናገሩት

  • ፓትርያርኩ ከአሁኑ መንገዳቸው ካልተጠቆማቸው ፤ ስህተታቸው ካልተነገራቸው ቤተክርስቲያኒቱን አደጋ ላይ ሊጥሏት ይችላሉ፡፡


አንድ አድርገን ሐምሌ 12 2006 ዓ.ም፡- 
በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ሕግን የመተርጎምና የማስፈጸም መብት ያለው ቋሚ ሲኖዶስ ፤ ውሳኔዬን አክብረው አላስከበሩኝም ፤ ጠብቀው አላስጠበቁኝም ላላቸው ብጹዕ ወቅዱስ ፓትርያርክ አቡነ ማትያስ ከፍተኛ ማስጠንቀቂያ መስጠቱ ተገለጸ፡፡

Tuesday, July 15, 2014

ዐይናማው ሊቅ መልአከ ብርሃን አድማሱ ጀምበሬ


እምየዋ! እምየ አድማሱ ጀምበሬ። ምነው በዕድሜ ደርሰን ዐይንዎን አይተን ድምፅዎን ሰምተን በነበር። ዛሬማ ቸልታችንን ዕድሜ ይንሳው እና ኹሉን ነገር ችላ ብለን ለነአባ እንቶኔ ስለተውነው፤ እንደናንተ ያሉቱን ሊቃውንት አሟጥጠን ጨርሰን፤ ቤተ ክርስቲያናችን ቀኝ እና ግራቸውን በማይለዩ ገላግልት እየተወከለች የነውር ማዕድ ትፈተፍት ይዛለች።



Saturday, July 12, 2014

የላሊበላን አብያተ-ክርስቲያናትና የፋሲል ቤተመንግስትን በናኖ ቴክኖሎጂ ለማደስ ታቅዷል

From Addis Admass 
            ጥንታውያኑ የላሊበላ አብያተ ክርስቲያናትና የጎንደር ፋሲለደስ አብያተ መንግስታት ህንፃዎች ለዘመናት ሳይፈራርሱ እንዲቆዩ ለማድረግ ያስችላል በተባለው ናኖ ቴክኖሎጂ ለማደስ ታቅዷል፡፡ በጎንደር ዩኒቨርሲ የእውቀትና ቴክኖሎጂ ሽግግር ቢሮ ኃላፊ አቶ ሰለሞን መስፍን፤ ቴክኖሎጂው በዓለም ላይ እየተስፋፋ እንደሆነ ጠቁመው፣ ጎንደር ዩኒቨርሲቲም የናኖ ቴክኖሎጂ ማዕከል አቋቁሞ በቅድሚያ በአብያተ ክርስቲያናቱና ቤተመንግስቱ ህንፃዎች ላይ ቴክኖሎጂውን ቻመተግበር እቅድ መያዙን፤ በቀጣይ ዓመትም ፕሮጀክቱ እንደሚጀመር ተናግረዋል፡፡ 

Monday, July 7, 2014

መለያየት የወቅቱ የቤተ ክርስቲያን አደጋ





የአንድ ምዕመን አስተያየት
(አንድ አድርገን ሰኔ 30 2006 ዓ.ም )፡- መስቀል ለእኛ ለምናምንበት ድህነትን ያገኘንበት፤ ተለያይተው የነበሩትን እግዚአብሔርና ሰዎችን እንዲሁም ሰዎችና ሰዎችን አንድ ያደረገና ያስታረቀ ለሰው ልጆች ሰላምን፤ ፍቅርን፤ እርቅን፤ አንድነትን ፤ ጽድቅን ያደለ ሁሌም ከልባችን የማይጠፋ ውለታ የተዋለበት ነው፡፡ ይሁንና ጌታ በመስቀሉ ያደለንን ነጻ ስጦታ ገፍተን በማወቅም ሆነ ባለማወቅ በተቃራኒው ጠብንና መለያየትን እያስፋፋን ወደ ከፋ ደረጃ እየሄድን እንገኛለን፡፡

ቤተ ክርስቲያን ባለፉት ዘመናት ብዙ ፈተናዎችና አደጋዎችን አልፋለች፡፡ ይህም ሊሆን የቻለው በእግዚአብሔር እርዳታ አባቶቻቸንንና ምእመኖቿ በጋራ ባደረጉት ከፍተኛ ተጋድሎ የተነሳ ነው፡፡ ኢትዮጵያውያን ብዙ የምንታወቅበት ነገር ምንም አይነት ልዩነት ቢኖረን ሀገርንና ሃይማኖትን ሊነካ የውጭ ጠላት ሲመጣ ተባብረን አሳፍረን በመመለሳችን ነው፡፡ ይህ የውስጥ አንድነት ለጥንካሬያችን መሰረቱ ነው፡፡